anlasilan sozluk yazarlarinin kiz kiza gecirecekleri bir bulusma olacaktir. bu durumdaki bir bulusmada umarim orgu teknikleri, ev temizlemede pratik cozumler, sevgiliden para sizdirma yollari gibi kizsal konular konusulmaz. korkum o dur ki bizim akli basinda yazarelerimizi expert3 gibi kurt bir erkek avcisi ayartmasin.
eger bir bucuk milyarin altindaysa, bayii barkod numarasini elle girerek parayi odeyebilir bu durumda.
(bkz: ametal)
kari kivrak, pasa hazretleri sallak mallak;
biri hakkiyle edepsiz, biri sartinca salak
m.akif ersoy
biri hakkiyle edepsiz, biri sartinca salak
m.akif ersoy
ses yansimasina verilen isim. gacur gucur gibi.
yirmi bir yasinda birkac gencin dahiyane bulusu. sayfayi bir milyon pixele boluyorlar ve her pixeli reklam icin 1 dolara kiraliyorlar. casino ve buyuk sirketler reklamlari icin 1 pixel kiraliyorlar ve bu gencler bir ayda 520000$ kar ediyorlar. zeka diye buna denir.
http://milliondollarhomepage.com/
http://milliondollarhomepage.com/
(bkz: hispanik)
(bkz: hispanic)
amerikada, sayilari yildirim hiziyla artan latin insanlar toplulugu. kendi dillerini konusup kendi geleneklerini surdururler. beyaz irk yaninda ezilmelerini birlikte hareket ederek kapatmaya calisirlar. kendi mahallerinde ingilizce konusursaniz terslerler. azinlik olmalarindan mutevellit komplekslidirler ve kisi basina dusen suc orani fazladir. nihayetinde bulasmamak gereken iki irktan biridir.
japonya’daki derebeylik donemi sirasinda, butun silahlari ellerinden alinan koyluler tarafindan kendilerini savunmak ve gerektiginde saldirabilmek icin gereklilikten dogan bir silah.ilk ornekleri, bu nedenle iki tahta sopanin birbirlerine at kili ile baglanmasi sonucu elde edilmi$lerdir. ahirdaki zirzavat icerisinde gercekten de hic silah gibi durmamaktadirlar nitekim.
(bkz: nunchaku)
ebe bebegin dunyaya gelmesine yardimci olandir. bebegi dogurtandir yani. sol famei meydana getiren de independencedir. bu baglamda sol framein ebesi de independencedir.
(bkz: sol frame in ebesi)
genel kultur olarak bakildigindan da tepeye oynayabilir. bir rus kadiniyla hormon kokmayan bir oda disinda karsilasilmadikca bunu anlamak zordur. ama tek karsilasilan yer yatak odasi olursa, para karsiligi anlastiginiz kadinla bolsevik devrimini, barok donemi ya da kubizmi tartisma firsatiniz olmaz ve dolayisiyla bunu anlayamazsiniz. eger rusyadan kadin ya da erkek farketmez arkadaslariniz varsa onlar hakkinda soyleyeceginiz son sey zekalariyla ilgili olacaktir. bunun disinda gorunusleri, karakterleri, insanlara bakis acilari, mali durumlari tartisilabilir. ama acikcasi ben cahil bir rusla henuz karsilasmadim. cunku rusyada egitim hayatta kalmak icin sart kosulan bir ozelliktir. yoksa ac kalirlar. zaten diger durumda da pek birsey degismiyor sayilir.
(bkz: kenger sakizi)
bir cesit dikenli bitki. hatta dikenin kendisi. kokunden sakiz yapilir. yemegi de yapilirmis ama tadi konusunda fikrim yok.
kenger isimli bitkinin koku kesilerek cikan sutun donmasiyla elde edilen dogal sakizdir. eskiler bilirler sadece. bu sakiz cok sert ve agiza ilk atildiginda tadi da cok iyi degildir. ama uzun cigneme calismalarinin sonucunda yumusayinca tadi harika olur. eskilerde kalmis yerini plastik sakizlara birakmistir.
(bkz: yemek yerken gazete okumak)
intihar olgusu incelendiginde, uzerinde durulmasi gereken en onemli konulardan biri de kuskusuz intihar yontemleridir. fakat, gunumuze kadar yapilan intihar arastirmalarinda bu konuyla yeterince ilgilenilmemis veya kisaca ele alinmistir.
intihar yontemleri, ozellikle toplumsal acidan belirli ozellikler gostermektedir. bir kisinin kendi canina kiymasinin intihar olarak adlandirabilmesi icin herseyden once kisinin “akli basinda olmasi” gereklidir; yani, eylemin bilicli olarak yapilmalidir.
toplum icinde yasayan bir bireyin yasami, onun anlamli eylemlerinden olusur. birey toplumda eylemleri ile vardir. intihar eden akli basinda bir bireyin bu eylemi ise yasaminin son ve belki de en onemli eylemidir. intihar eyleminin yontem bicimi de bu acidan onemlidir.
bireyler intihar ederken rastgele yontemler secmemektedirler. kendi yapilarina, anlatmak istedikleri seye ve daha da onemlisi toplumsal yapinin ozelliklerine uygun olan yontemleri tercih etmektedirler. ornegin; kentin en yuksek binasindan atlayan, kalabalik bir seyirci kitlesinin onunde hayatlarina kiyan kisilerin belki de tum dunyaya olan kizginliklarini ilanettikleri ve o gune kadar onemsiz kalmis varliklarina bir an icin herkesin dikkatini cekmeyi umut etmis olduklari dusunulebilir.
intihar istatistiklerine bakildiginda, zamandan zamana ve topkumdan topluma intihar yontemlerinin belirgin bir bicimde farklilik gosterdigi gorulur. belirli yontemlerin belirli toplumlarda ozellikle tercih edilmesi yontemlerin rastgele secilmedigini gosterir. intihar yonteminin toplumlardaki bu farkli bicimleri, toplumsal guclerin intiharin yonteminde belirleyici bir faktor oldugunu ortaya koymaktadir. bu nedenle konu toplumsal acidan ele alinmali ve incelenmelidir.
intihar yontemleri uzerinde ozellikle durulmasi gerektiren nedenlerin en onemlilerinden biri de, bir toplum icinde gorulen farkli durumdur. cinsiyetler arsinda olsun, yas gruplari arasinda olsun secilen yontemlerdeki farkliliklar belirgin ozellikler gosterir.
tum bunlari dikkate alarak bu bolumde belirli sinirlar icinde, toplumsal guclerin intihar yontemlerinin seciminde nasil bir rol oynadiklari ve yontem seciminde nelerin etkili olduklari gibi konular uzerinde durulacaktir. daha sonra ulkemizdeki intihar yontemleri incelenecek ve genel bir sonuca varilacaktir.
bu konulari aciklamaya girismeden once, baslica intihar yontemleri nelerdir, nasil uygulanirlar; bunlarin belirlenmesi gerekir.
baslica intihar yontemleri
kendi canlarina kiyan kisiler akla gelmeyecek kadar ilginc yontemler secebilmektedirler. fakat, bu ilginc yontemlere oldukca az rastlanmaktadir. gunumuzde belirli intihar yontemleri adeta klasiklesmistir. bu calismada en cok tercih edilen baslica intihar yontemlerinin aciklanmasi yapilacaktir.
her intihar yontemi ayni etkinlikte olumcul degildir. bazi yontemler olum cok kisa bir surede gerceklesirken bazisinda belirli bir surenin gecmesi gerekmektedir. ayrica, kimi yontemde kisinin pasif kalmasi yeterliyken kimisinde eylemi aktif bir bicimde gerceklestirmesi gerekir. ileride deginilecek konularda faydali olmasi bakimindan bu yontemler hakkinda kisa bir bilgi verilecektir.
kendini asmak: bir kimsenin, boynundan iple yuksekce bir yere kendini asmasi, kendi agirligi ile ipin cekilmesidir. intihar icin kisinin cok yuksek bir yer sacmesi gerekmez. yerden 40-50 cm. yukarda bir noktaya bile asi yapilabilir. ornegin; bir kapi koluna baglanan ipin boyundan gecirilerek, vucut agirliginin yere verilmesiyle de intihar gerceklestirilebilir.
asilma sonucunda, kisa bir sure icinde bilinc kaybolur. olume ise asagidaki sebeplerden biri veya birkaci birlikte yolacar:
1) solunum yolunun kapanmasi sonucu “asfiksi”.
2) boyundaki damarlarin sikismasiyla “beynin kansiz kalmasi”.
3) omurilik halkalarindan birinin cikmasi veya kirilmasiyla “medulla spinalinin kopmasi”.
4) boyundaki ipin deriye ansizin dis bir darbe yapmasi sonucu “inhibisyon”.
kendini bogmak: bir kimsenin ip, esarp, kravat, kemer vb. seylerle kendi boynunu sikmasidir. cogu kimse boynunu direk olarak sikmak yerine, boyunlarina bagladiklari seyin arasina bir cubuk gecirerek sikisana kadar cevirmekte veya bagladiklari dugumlu seyin diger ucunu ayaklarina baglayarak gerdirmektedirler.
bu yontemde de kisa surede bilinc kaybi meydana gelmekte ve asfiksiden olum olmaktadir.
kendini yuksekten atmak: kisinin yuksek bir yerden atlamasi sonucu olum olabilir. pencere ve balkon gibi yerlerden atlanmasiyla, siddetli bir sekilde yere carpma sonucu beyin kanamasi veya organlarin parcalanmasiyla travma olume sebep olur.
kendini suya atmak: bu yontemde kisiler kurtulma ihtimalini azaltmak amaciyla el ve ayaklarini baglarlar veya boyunlarina agir bir cisim baglayarak suya atlarlar.
bu yontem genellikle, onceden baska yontemleri denedikleri halde olume ulasmayan kisilerce tercih edilmektedir. solunum yolunun suyla dolmasi sonucu olum olabilecegi gibi, yuksek bir yerden suya atlanmissa, dis darbe sonucu da olur.
kaynak: intihar.de
intihar yontemleri, ozellikle toplumsal acidan belirli ozellikler gostermektedir. bir kisinin kendi canina kiymasinin intihar olarak adlandirabilmesi icin herseyden once kisinin “akli basinda olmasi” gereklidir; yani, eylemin bilicli olarak yapilmalidir.
toplum icinde yasayan bir bireyin yasami, onun anlamli eylemlerinden olusur. birey toplumda eylemleri ile vardir. intihar eden akli basinda bir bireyin bu eylemi ise yasaminin son ve belki de en onemli eylemidir. intihar eyleminin yontem bicimi de bu acidan onemlidir.
bireyler intihar ederken rastgele yontemler secmemektedirler. kendi yapilarina, anlatmak istedikleri seye ve daha da onemlisi toplumsal yapinin ozelliklerine uygun olan yontemleri tercih etmektedirler. ornegin; kentin en yuksek binasindan atlayan, kalabalik bir seyirci kitlesinin onunde hayatlarina kiyan kisilerin belki de tum dunyaya olan kizginliklarini ilanettikleri ve o gune kadar onemsiz kalmis varliklarina bir an icin herkesin dikkatini cekmeyi umut etmis olduklari dusunulebilir.
intihar istatistiklerine bakildiginda, zamandan zamana ve topkumdan topluma intihar yontemlerinin belirgin bir bicimde farklilik gosterdigi gorulur. belirli yontemlerin belirli toplumlarda ozellikle tercih edilmesi yontemlerin rastgele secilmedigini gosterir. intihar yonteminin toplumlardaki bu farkli bicimleri, toplumsal guclerin intiharin yonteminde belirleyici bir faktor oldugunu ortaya koymaktadir. bu nedenle konu toplumsal acidan ele alinmali ve incelenmelidir.
intihar yontemleri uzerinde ozellikle durulmasi gerektiren nedenlerin en onemlilerinden biri de, bir toplum icinde gorulen farkli durumdur. cinsiyetler arsinda olsun, yas gruplari arasinda olsun secilen yontemlerdeki farkliliklar belirgin ozellikler gosterir.
tum bunlari dikkate alarak bu bolumde belirli sinirlar icinde, toplumsal guclerin intihar yontemlerinin seciminde nasil bir rol oynadiklari ve yontem seciminde nelerin etkili olduklari gibi konular uzerinde durulacaktir. daha sonra ulkemizdeki intihar yontemleri incelenecek ve genel bir sonuca varilacaktir.
bu konulari aciklamaya girismeden once, baslica intihar yontemleri nelerdir, nasil uygulanirlar; bunlarin belirlenmesi gerekir.
baslica intihar yontemleri
kendi canlarina kiyan kisiler akla gelmeyecek kadar ilginc yontemler secebilmektedirler. fakat, bu ilginc yontemlere oldukca az rastlanmaktadir. gunumuzde belirli intihar yontemleri adeta klasiklesmistir. bu calismada en cok tercih edilen baslica intihar yontemlerinin aciklanmasi yapilacaktir.
her intihar yontemi ayni etkinlikte olumcul degildir. bazi yontemler olum cok kisa bir surede gerceklesirken bazisinda belirli bir surenin gecmesi gerekmektedir. ayrica, kimi yontemde kisinin pasif kalmasi yeterliyken kimisinde eylemi aktif bir bicimde gerceklestirmesi gerekir. ileride deginilecek konularda faydali olmasi bakimindan bu yontemler hakkinda kisa bir bilgi verilecektir.
kendini asmak: bir kimsenin, boynundan iple yuksekce bir yere kendini asmasi, kendi agirligi ile ipin cekilmesidir. intihar icin kisinin cok yuksek bir yer sacmesi gerekmez. yerden 40-50 cm. yukarda bir noktaya bile asi yapilabilir. ornegin; bir kapi koluna baglanan ipin boyundan gecirilerek, vucut agirliginin yere verilmesiyle de intihar gerceklestirilebilir.
asilma sonucunda, kisa bir sure icinde bilinc kaybolur. olume ise asagidaki sebeplerden biri veya birkaci birlikte yolacar:
1) solunum yolunun kapanmasi sonucu “asfiksi”.
2) boyundaki damarlarin sikismasiyla “beynin kansiz kalmasi”.
3) omurilik halkalarindan birinin cikmasi veya kirilmasiyla “medulla spinalinin kopmasi”.
4) boyundaki ipin deriye ansizin dis bir darbe yapmasi sonucu “inhibisyon”.
kendini bogmak: bir kimsenin ip, esarp, kravat, kemer vb. seylerle kendi boynunu sikmasidir. cogu kimse boynunu direk olarak sikmak yerine, boyunlarina bagladiklari seyin arasina bir cubuk gecirerek sikisana kadar cevirmekte veya bagladiklari dugumlu seyin diger ucunu ayaklarina baglayarak gerdirmektedirler.
bu yontemde de kisa surede bilinc kaybi meydana gelmekte ve asfiksiden olum olmaktadir.
kendini yuksekten atmak: kisinin yuksek bir yerden atlamasi sonucu olum olabilir. pencere ve balkon gibi yerlerden atlanmasiyla, siddetli bir sekilde yere carpma sonucu beyin kanamasi veya organlarin parcalanmasiyla travma olume sebep olur.
kendini suya atmak: bu yontemde kisiler kurtulma ihtimalini azaltmak amaciyla el ve ayaklarini baglarlar veya boyunlarina agir bir cisim baglayarak suya atlarlar.
bu yontem genellikle, onceden baska yontemleri denedikleri halde olume ulasmayan kisilerce tercih edilmektedir. solunum yolunun suyla dolmasi sonucu olum olabilecegi gibi, yuksek bir yerden suya atlanmissa, dis darbe sonucu da olur.
kaynak: intihar.de
intihar olgusu ele alindiginda ister istemez hayvanlarda da davranisa rastlanip rastlanmadigi sorusu akla gelmektedir. eger hayvanlarda da intihar olaylari varsa, konu insanin dusunsel alanindan cikip, sadece icgudulerden etkileniyor diyebiliriz. bu durumda ise insanin psikolojik yapisinin ve tolumsal faktorlerin etkisiniyok saymak gerekecektir.
eskiden beri anlatilan hikayelerde, sahibi olen atlarin geri donmeyerek olmeleri; kucuk sahipleri yatili okula giden kopeklerin yemek yememeleri; karni acikan pelikan yavrularina annelerinin, kendi kalbinden kan vererek onlari beslemeleri vb. olaylar anlatilagelmektedir.
gunumuzde bircok gazete haberinde kiyiya vurarak olen balina suruleri, denize giderek bogulan geyik suruleri gibi konular islenmektedir. hatta, e. dewey’e gore “norvec kir fareleri her 3.9 yilda bir, duzenli olarak denize ususur ve kendilerini yokederler”. fakat bu tur haberler veya iddialar bu olaylarin nedenine hic deginmezler.
h. schaefer, “bir fare intihar edebilir mi?” adli makalesinde hayvanlarin gercekten intihar edip edemeyecegini arastirmis ve bazi sonuclar elde etmistir.
schaefer, deney kutusunda yaptigi gozlemlerde fareleri kullanmistir. uzerinde durdugu ilk konu, bir hayvanin olumcul ve olumcul olmayan ortamlari ayirip ayiramadigidir. eger bir hayvan, kendine olum getirecek ve getirmeyecek iki ortama sahipse, olum getirenini secmez. bu da, iki ortami ayirabildigini gosterir. gercekten de, ordek yavrulari ucarken yanlarindan gecen yabankazina aldiris bile etmezler, oysa bir sahin gorduklerinde hemen onlem almaya calisirlar. tum bunlar icgudusel davranislardir. oysa olume iliskin hicbir bilgisi olmaksizin, olumun anlamini bilmeksizin hicbir organizma intihar girisimde bulunmaz. bir hayvan olumcul olan cevreyi sezebilmesine ragmen olum hakkinda hicbir bilgisi yoktur. olume bir anlam veremez. bu, sadece insana ozgu dusunsel bir faaliyettir.
schaefer sonucta, insanlar tarafindan gerceklestirilen intiharin dahi bir kapsamli tanimi olmadigindan, hayvanlarda da boyle bir seyin olup olamayacagi konusunda birsey soylenemeyecegini vurgulamaktadir.
hayvanlarin intihar etmesi konusunda pesin hukumler vererek gercegi saptirmak yerine, gelecekte bu konuda daha kapsamli arastirmalarin yapilmasini dilemek daha dogru olacaktir. sunu da belirtmelidir ki, insanlardaki intiharlarin aciklanmasi, hayvanlarda da bu konuya belirli bir aciklik kazandiracaktir.
kaynak: intihar.de
eskiden beri anlatilan hikayelerde, sahibi olen atlarin geri donmeyerek olmeleri; kucuk sahipleri yatili okula giden kopeklerin yemek yememeleri; karni acikan pelikan yavrularina annelerinin, kendi kalbinden kan vererek onlari beslemeleri vb. olaylar anlatilagelmektedir.
gunumuzde bircok gazete haberinde kiyiya vurarak olen balina suruleri, denize giderek bogulan geyik suruleri gibi konular islenmektedir. hatta, e. dewey’e gore “norvec kir fareleri her 3.9 yilda bir, duzenli olarak denize ususur ve kendilerini yokederler”. fakat bu tur haberler veya iddialar bu olaylarin nedenine hic deginmezler.
h. schaefer, “bir fare intihar edebilir mi?” adli makalesinde hayvanlarin gercekten intihar edip edemeyecegini arastirmis ve bazi sonuclar elde etmistir.
schaefer, deney kutusunda yaptigi gozlemlerde fareleri kullanmistir. uzerinde durdugu ilk konu, bir hayvanin olumcul ve olumcul olmayan ortamlari ayirip ayiramadigidir. eger bir hayvan, kendine olum getirecek ve getirmeyecek iki ortama sahipse, olum getirenini secmez. bu da, iki ortami ayirabildigini gosterir. gercekten de, ordek yavrulari ucarken yanlarindan gecen yabankazina aldiris bile etmezler, oysa bir sahin gorduklerinde hemen onlem almaya calisirlar. tum bunlar icgudusel davranislardir. oysa olume iliskin hicbir bilgisi olmaksizin, olumun anlamini bilmeksizin hicbir organizma intihar girisimde bulunmaz. bir hayvan olumcul olan cevreyi sezebilmesine ragmen olum hakkinda hicbir bilgisi yoktur. olume bir anlam veremez. bu, sadece insana ozgu dusunsel bir faaliyettir.
schaefer sonucta, insanlar tarafindan gerceklestirilen intiharin dahi bir kapsamli tanimi olmadigindan, hayvanlarda da boyle bir seyin olup olamayacagi konusunda birsey soylenemeyecegini vurgulamaktadir.
hayvanlarin intihar etmesi konusunda pesin hukumler vererek gercegi saptirmak yerine, gelecekte bu konuda daha kapsamli arastirmalarin yapilmasini dilemek daha dogru olacaktir. sunu da belirtmelidir ki, insanlardaki intiharlarin aciklanmasi, hayvanlarda da bu konuya belirli bir aciklik kazandiracaktir.
kaynak: intihar.de
neden bekliyorsun?
bu sözlük, duygu ve düşüncelerini özgürce paylaştığın bir platform, hislerini tercüme eden özgür bilgi kaynağıdır.
katkıda bulunmak istemez misin?